● به نام خدا - امروز ، جمعه 12 شهريور 1389 - كاربران برخط: 510   باشگاه را خانه خود بسازيد   در سایت عضو شوید   نام کاربری   کلمه عبور  


  
  
    
آرايش سياسي جديد در لبنان
ارسال صفحه براي دوستان اظهار نظر امتياز به صفحه چاپ


در پارلمان لبنان نمايندگان اقليت هاي بزرگ به ويژه ماروني ها، شيعيان و سني ها كاركرد سياسي مهمي دارند چراكه نمايندگان ماروني، شيعيان و سني ها در مجلس نامزد مهم ترين سه پست بالاي كشور را يعني رياست جمهوري، رياست مجلس نمايندگان و نخست وزيري را در مرحله اول به مجلس پيشنهاد مي دهند.

 
   ● نويسنده: حسين - رويوران

منبع: سایت - باشگاه اندیشه

 
 

در نظام پارلماني لبنان، مجلس نمايندگان ستون فقرات ساختار سياسي اين كشور است كه نقش فوق العاده اي ايفا مي كند. اين مجلس رئيس جمهور و نخست وزير را انتخاب مي كند و به كابينه پيشنهادي نخست وزير رأي اعتماد يا عدم اعتماد مي دهد و توان استيضاح هركدام از وزرا را نيز داراست.


به تبع اين جايگاه ويژه پارلمان در ساختار سياسي، انتخابات پارلماني لبنان نيز از اهميت فوق العاده اي برخوردار شده است. اين انتخابات در چهار هفته گذشته در پنج استان لبنان برگزار شد و نتايج آن آرايش جديد سياسي در عرصه اين كشور پديد آورده است. در اين انتخابات ۱۲۸ نماينده انتخاب شده است كه به طور مساوي ميان مسلمانان و مسيحيان تقسيم مي شود. طبق قانون لبنان از ۶۴ نماينده مسلمان، ۲۸ نماينده سني، ۲۸ نماينده شيعه و ۷ نماينده دروزي و ۱ نماينده علوي بايد باشد و ۶۴ كرسي باقيمانده به مسيحيان اختصاص دارد كه در اين ميان ۳۵ كرسي به ماروني ها و ۲۹ كرسي به اقليت هاي مذاهب ديگر مسيحي مانند ارتدوكس ها، كاتوليك ها، سرياني ها، ارامنه ... و غيره اختصاص مي يابد.


در پارلمان لبنان نمايندگان اقليت هاي بزرگ به ويژه ماروني ها، شيعيان و سني ها كاركرد سياسي مهمي دارند چراكه نمايندگان ماروني، شيعيان و سني ها در مجلس نامزد مهم ترين سه پست بالاي كشور را يعني رياست جمهوري، رياست مجلس نمايندگان و نخست وزيري را در مرحله اول به مجلس پيشنهاد مي دهند و در مراحل بعدي و پس از كسب بيشترين آراي مجلس، اين افراد به اين جايگاه ها گمارده مي شوند.


انتخابات پارلمان لبنان و نتايج آن تحولات سياسي زير را به وجود آورده است:


۱- قبل از انتخابات پارلماني اخير به علت دخالت آمريكا و فرانسه و فشارهاي سياسي ناشي از تصويب قطعنامه ،۱۵۵۹ جامعه لبناني كاملاً دوقطبي شده بود كه يك طرف آن از دولت كنوني لبنان حمايت مي كرد و يك طرف ديگر بر ضد حضور نظامي سوريه در لبنان و نيز در برابر دولت آقاي اميل لهود رئيس جمهور موضع منفي داشت. اين شرايط در جريان انتخابات و ضرورت هاي اتحاد و ائتلاف به هم ريخت و عمده ائتلاف ها براساس گرايش طايفي و يا سياسي شكل گرفت. در اين اتحاد و ائتلاف ها آقاي ميشل عون رهبر ملي آزاد نه تنها از صفوف مخالفان خارج شد كه در رقابت با آنها قرار گرفت. همچنين حزب الله لبنان در حوزه انتخاباتي بعبدا- عاليه با حزب سوسياليست ترقي خواه دروزي به رهبري وليد جنبلاط و نيروهاي لبناني به رهبري سمير جعجع كه هر دو از اركان جبهه مخالفان هستند، ائتلاف كرد. جريان مستقبل (آينده) به رهبري سعدالدين حريري نيز ناگزير شد در استان هاي جنوب و بقاع با حزب الله- امل ائتلاف كند. همچنين آقاي ميشيل عون كه دشمنان ديرين و قسم خورده سوريه است در حوزه هاي انتخاباتي جبل  لبنان با جريان هاي موافق سوريه به رهبري طلال ارسلان و ميشيل المر و در دو حوزه انتخاباتي استان شمال لبنان نيز با جريان هاي موافق سوريه به رهبري سليمان فرنجيه و كرامي ائتلاف كرد. اين جابه جايي نيروهاي سياسي تنها به علت تداخل جمعيت هاي طوايف مختلف در حوزه هاي انتخاباتي و با هدف كسب آراي بيشتر صورت نگرفته است بلكه عوامل مختلف ديگري را بايد جست وجو كرد كه اين رفتار را به وجود مي آورد. ضرورت هاي ائتلاف انتخاباتي واقعيت ساختار جمعيتي لبنان را نمايان مي كند كه اقليت هاي مختلف به يكديگر نياز دارند و هيچكدام بدون بقيه قادر به انجام كاري نيست.


۲- آرايش نيروهاي سياسي در پارلمان منتخب جديد با پارلمان قبلي كاملا وضعيت معكوسي پيدا كرده است. در پارلمان گذشته موافقان دولت حدود ۷۷ كرسي از ۱۲۸ كرسي پارلمان را در دست داشتند و مخالفان تنها به عنوان يك اقليت بودند درحالي كه در پارلمان جديد مخالفان ۷۲ كرسي و موافقان ۴۲ كرسي و ميشيل عون كه به عنوان جريان سوم نمايان شده است ۱۴ كرسي به دست آوردند. آرايش جديد سياسي اين گونه است كه مخالفان اكثريت دوسوم را به دست نياوردند كه تصميمات سرنوشت ساز و تغييرات بنيادي به آن نياز دارد بلكه اكثريت قطعي را به دست آوردند كه به آنها امكان تشكيل كابينه را مي دهد.


در ميان جبهه مخالفان سعد الدين حريري رهبر جريان المستقبل موفق شد زعامت طايفه سني را كاملا به دست آورد و در رأس بزرگترين فراكسيون حزبي در اين پارلمان قرار گيرد و به همين علت نامزدي وي براي پست نخست وزيري كاملا فراهم شده است. بحث عزل آقاي اميل لحود رئيس جمهور كنوني لبنان كه يكي از مهم ترين شعارهاي معارضان به شمار مي آيد با آرايش كنوني سياسي پارلمان امكان پذير نيست مگر اين كه فراكسيون آقاي ميشل عون يكبار ديگر به صفوف مخالفان برگردد. در حال حاضر فراكسيون جريان ملي آزاد به رهبري عون به صورت پاشنه آشيل پارلمان براي تصميمات بزرگ درآمده است و در آينده بايد ديد كه اين جريان چه جهتي را براي حركت سياسي خود انتخاب خواهد كرد.


۳- يكي از مهم ترين نتايج انتخابات اخير لبنان تحول در زعامت طايفه بسيجيان ماروني است. اين طايفه كه رئيس جمهور لبنان از آن بايد انتخاب شود از دهه چهل تاريخ استقلال لبنان در رأس ساختار سياسي قرار گرفت. در جنگ داخلي از سال ۱۹۷۵ تا ۱۹۸۹ تحت فشار مطالبات مسلمانان قرار گرفت و در طايف ناگزير شد براي پايان دادن به جنگ داخلي از برخي از اختيارات خود چشم پوشي كند و به اصل مناصفه ميان مسلمانان و مسيحيان در ساختار دولت تن در دهد و موافقتنامه طايف را امضا كند. از آن هنگام تاكنون عمده ترين جريان هاي سياسي سازمان يافته مسيحي- ماروني مانند نيروهاي لبناني فالا نژ به رهبري سمير جعجع و جريان ملي آزاد به رهبري ميشل عون در اين فرايند سياسي مشاركت نداشتند چراكه سمير جعجع در زندان بود و ميشل عون در تبعيد در فرانسه قرار داشت.


در پانزده سال گذشته آقاي مارنصرالله صفير سراسقف ماروني ها علاوه بر نقش مذهبي خود نقش سياسي ايفا مي كرد و رهبري ماروني ها و همه مسيحيان لبنان را به دست گرفته بود. ورود نيروهاي سياسي مسيحي به صحنه انتخابات پس از عقب نشيني نظامي سوريه از لبنان و بازگشت آقاي ميشيل عون از فرانسه عرصه رهبري سياسي مسيحيان را دستخوش رقابت كرد و به علت موضع گيري سياسي آقاي سفير در فرايند انتخابات، ميشل عون در برابر ايشان موضع گرفت و اين سرآغاز شكاف در رهبري مسيحيان لبنان است. تقسيم كرسي هاي پارلماني اقليت ماروني ميان دو جريان سياسي عون و جعجع، شكاف ديگر سياسي به وجود آورد كه آثار آن در آينده نمايان خواهد شد. اين كه فراكسيون عون با رأي مسيحيان به پارلمان راه يافت ولي طرفداران جعجع با رأي سني ها به پارلمان راه يافتند بحث ديگري است كه از هم اكنون آغاز شده است. در نهايت مي توان گفت كه رهبري مسيحيان به ويژه ماروني ها در نتيجه انتخابات يكسره نشده و چندقطبي شدن زعامت مسيحيان نقش سياسي آنان را در پارلمان آينده كم رنگ خواهد كرد.


۳- در نتيجه دخالت آمريكا و فرانسه و تصويب قطعنامه ۱۵۵۹ در شوراي امنيت، واشنگتن اميدوار بود كه پس از عقب نشيني سوريه از لبنان، فاز دوم قطعنامه يعني خلع سلاح حزب الله آغاز گردد. ولي قطب بندي سياسي جامعه لبنان و حمايت اكثريت مردم اين كشور از مقاومت، اجراي اين بند از قطعنامه را ناممكن كرد. تظاهرات ميليوني مردم لبنان در دفاع از مقاومت اسلامي نشان داد كه مقاومت داراي مشروعيت سياسي و اجتماعي است و آمريكا در چنين شرايطي نمي تواند هدف خلع سلاح حزب الله را دنبال كند. آمريكا با تغيير اولويت هاي خود، به دست گرفتن اكثريت مجلس از سوي معارضان را در سرلوحه اهداف خود قرار داد با اين اميد كه خلع سلاح حزب الله از طريق مجلس با مشروعيت مردمي و سياسي دنبال كند ولي در جريان انتخابات، نيروهاي سياسي مختلف در دو بعد عملكردي و شعاري ناگزير بودند موضع خود را در اين زمينه آشكار كنند. ضرورت ائتلاف با حزب الله در برخي حوزه هاي انتخاباتي و ضرورت اتخاذ سياست هاي ملي گرايانه و به دور از وابستگي به خارج، بحث خلع سلاح حزب الله را از يك خواست بين المللي به داخلي تبديل كرد و اكثريت گروه هاي سياسي پارلمان جديد اعلام كردند كه از خلع سلاح حزب الله براساس قطعنامه ۱۵۵۹ حمايت نمي كنند ولي آنها حاضرند براساس توافق داخلي راجع به اين موضوع گفت وگو كنند كه خود حزب الله نيز اين رويكرد را پذيرفته است. اين شرايط گرچه فشار به حزب الله را كاهش داد اما خطر را از مقاومت اسلامي لبنان كاملا دور نساخت و حزب الله ناگزير است در آينده همكاري بيشتري با نيروهاي سياسي مختلف به ويژه در پارلمان در دفاع از مقاومت از خود نشان دهد. اعلام سيد حسن نصرالله دبيركل حزب الله در اين كه اين حزب در آينده در كابينه شركت خواهد كرد يكي از راهكارهايي است كه اين حزب در پيش گرفته است. مشاركت حزب الله در دولت كه در گذشته از آن امتناع مي كرد، فرصت هاي تازه اي براي اين حزب فراهم مي كند تا با نيروهاي سياسي مختلف تعامل و همكاري داشته باشد و عرصه دفاع از مقاومت را از پارلمان به دولت گسترش دهد.

 

    980 بازديد     0 امتياز     0 نظر


مطالعات موضوعي :
●   حزب الله لبنان 

مطالعات منطقه ای:
●   لبنان 

دسته
●  متن / مقاله

رسته :1

تاريخ ارسال:04/03/1384
   
 ارسال پیام l ارسال خبر l ارسال م
     

تماس با ما  l ارسال مطلب l درباره سایت l آمار سایت l ارزش سایت