مقاله «تجربههای عرفانی مرگ از منظر مطالعات NDE»، نوشته «هادی وكيلی» و «آزاده اقبالی» در آخرين شماره از فصلنامه علمی ـ پژوهشی «قبسات» منتشر شده است.
به گزارش خبرگزاری قرآنی ايران (ايكنا)، پژوهشها در زمينه مرگ و احوال دم مرگ (NDE) به سالهای نخستين قرن بيستم ميلادی باز میگردد. در زمينه مراحل تجربه نزديك مرگ، نه مرحله استخراج شده است كه عبارتاند از: احساس آرامش، احساس سرو صدا، تجربه خروج از جسم، تجربه عبور از تونل تاريك، ملاقات با اشخاص نورانی، مواجهه با موجودی مقدس و درخشان، مرور زندگی، وصول به مرز يا مانع و بازگشت.
به اعتقاد مؤلفين، در آموزههای عرفانی و برخی از اقوال موجود در كتابهای عرفانی نيز برخی عارفان و صوفيان از تجربههايی سخن گفتهاند و آنها را حاصل جدايی نفس از بدن و يا كم شدن ارتباط اين دو میدانند. از جمله اين دست تجربهها، تجربه خلع و لبس بدن است.
به زعم نگارندگان، در واقع، برابر آموزههای عرفان، مشاهده امور غيبی و يا بسياری از تجربههای عارفانه، به جدايی نفس از بدن نيازی ندارد و تنها با تضعيف جنبههای جسمانی و تقويت قوای روحانی، انسان میتواند برخی امور را كه برای عموم انسانها مشاهده پذير نيست، ببيند.
نويسندگان معتقدند كه اين امر برای عارفان، با طی مسيری خاص و تحمل رياضتها تعريف میشود. در مجموع بين تجربههای عرفانی مرگ و تجربههای نزديك مرگ، شباهتها و تفاوتهای مهمی وجود دارد.
نگارنده معتقد است، در تصوف و عرفان با دو ديدگاه متمايز از هم درباره مرگ مواجهيم. صوفيان از جهتی به مرگ به عنوان فصل ختام زندگی نگريسته و همچون ديگر حوزههای انديشه انسانی، درباره آن بحث كردهاند. از سوی ديگر، در انديشه آنان به تدريج، مرگ معنايی نمادين نيز يافته است.
به زعم نويسندگان، به نظر میرسد صوفيان كه بنيان انديشه خود را بر آيات و ورايات اسلامی بنا كردهاند، با تأسی به برخی آيات قرآنی و روايات اسلامی، مرگ را از معنای رايج آن خارج و در سخنان و آثار خود به معنای استعاری آن توجه كردهاند.
آخرين شماره فصلنامه علمی ـ پژوهشی «قبسات» در حوزه فلسفه دين و كلام جديد با صاحب امتيازی و مدير مسئولی «علیاكبر رشاد» و سردبيری «محمد محمدرضايی» روانه بازار نشر شده است.