در شب هفتم آگوست سال جاری، مقارن با مراسم افتتاحیه المپیک پکن، ساکاشویلی رییس جمهور گرجستان فرمان حمله همه جانبه به "تسکین والی" مرکز اوستیای جنوبی را صادر کرد. بمباران هوایی و حملات زمینی عمدتاً علیه اهداف غیر نظامی از جمله نواحی مسکونی، بیمارستان ها و دانشگاه ها بود. مرکز ایالت تسکین والی به شدت تخریب شد. طبق گزارش منابع غربی و روسی، این حملات منجر به مرگ 1500 غیر نظامی گردید. بمباران هوایی و توپخانه ها سبب قطع آب، برق، گاز و غذا شد. غیرنظامیان وحشت زده بعد از توقف جنگ از زیرزمین ها خارج شده و برای تأمین ملزومات خود به سوی خیابان ها رفتند (خبرگزاری فرانسه، 9 آگوست 2008). بر اساس گزارش ها، حدود 34 هزار نفر از اوستیای جنوبی به روسیه فرار گردند.
اهمیت و زمان این حمله نظامی باید به دقت مورد تحلیل و بررسی قرار گیرد. این حمله معانی و مفاهیم وسیعی در بر دارد. گرجستان، به عنوان یک پایگاه نظامی ناتو و آمریکا در نزدیکی مرز فدراسیون روسیه و در مجاورت صحنه جنگ آسیای مرکزی قرار دارد. اوستیای جنوبی نیز در چهارراه استراتژیک مسیر خط لوله گاز و نفت واقع است.
گرجستان بدون موافقت و رضایت واشنگتن به اقدام نظامی مبادرت نمی کند. رییس دولت گرجستان دست نشانده آمریکا و گرجستان کشور تحت الحمایه عملی آمریکا است.
چه کسی پشت این دستور کار نظامی قرار دارد؟ چه منافعی در این میان وجود دارد؟ هدف اصلی از این اقدام نظامی چیست؟ روشن است که این حمله به طور دقیق با همکاری ارتش آمریکا و ناتو صورت گرفته است. مسکو، ناتو را به تشویق گرجستان برای این حمله متهم کرده است. سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه ضمن تأکید بر اثرات بی ثبات کننده کمک های نظامی خارجی به گرجستان گفت: همه اینها هشدارهای متعدد ما به جامعه بین الملل در این خصوص که ضروری است به خرید تسلیحاتی عظیم توسط گرجستان طی سال های اخیر توجه شود، را تأیید می کند. اکنون ما شاهدیم که چگونه این تسلیحات و نیروهای ویژه گرجستان که توسط کارشناسان خارجی آموزش دیده اند، مورد استفاده قرار گرفتند (به اعتقاد بسیاری از صاحبنظران، ناتو، گرجستان را برای حمله به اوستیای جنوبی تشویق کرده است). فرستاده ویژه مسکو به ناتو یعنی دمیتری راگوزین، یک یادداشت رسمی را به نمایندگان همه کشورهای عضو ناتو داد. راگوزین گفت: روسیه مذاکراتی را با سفرای کشورهای ناتو شروع کرد و مذاکره با نمایندگان نظامی ناتو نیز صورت خواهد گرفت. ما به آنها در خصوص تداوم حمایت بیشتر از ساکاشویلی هشدار خواهیم داد. وی افزود: این یک تهاجم آشکار است که با جنگ تبلیغاتی گسترده همراه شده است.
بر اساس اظهارات راگوزین، گرجستان در آغاز قصد داشت حمله ای را علیه آبخازیا آغاز کند اما استحکامات نظامی منطقه آبخازیا، تصرف آن را برای تشکیلات نیروهای مسلح گرجستان غیرممکن ساخت. بنابراین تاکتیک متفاوتی با هدف قرار دادن اوستیای جنوبی انتخاب شد که از نظر سرزمینی قابل دسترس بود. فرستاده ویژه روسیه هیچ تردیدی نداشت که میخائیل ساکاشویلی با حامیان خود برای این اقدام توافق کرده بود، همان حامیانی که وی برای الحاق گرجستان به ناتو با آنان مذاکره کرده بود. برخلاف آنچه که توسط رسانه های غربی منشتر می شد، این حمله توسط روسیه پیش بینی شده بود.
حمله اصلی که مقارن با افتتاحیه بازی های المپیک پکن صورت گرفت عمدتاً بر اساس این دیدگاه بود که صفحه اول روزنامه ها از پوشش خبری عملیات نظامی گرجستان اجتناب ورزند. در هفتم آگوست، نیروهای روسیه در وضعیت آمادگی بالایی قرار داشتند. ضد حمله به سرعت آغاز شد. یگان چترباز روسیه از لشکرهای هوایی دیوانوو، مسکو و پسکوو اعزام شدند. تانک ها، خودروهای زرهی و چندین هزار نیروی زمینی مستقر شدند. حملات هوایی روسیه عمدتاً تأسیسات نظامی گرجستان از جمله پایگاه نظامی گوری را هدف قرار دادند. حمله نظامی گرجستان به دلیل نمایش توان گسترده ارتش روسیه بزودی متوقف شد.
اقدام تحریک آمیز
طراحان اطلاعاتی و نظامی ناتو – آمریکا، همواره سناریوهای مختلفی از یک عملیات نظامی را آزمایش کرده اند. در این راستا جهت گیری حمله محدود گرجستان عمدتاً هدف های غیر نظامی و به منظور وارد ساختن تلفات غیر نظامی بود. آزمون این سناریوها یک اقدام روتین و عادی است. با امکانات محدود نظامی، پیروزی گرجستان و اشغال تسکین والی، از آغاز غیر ممکن بود، و این امر برای طراحان نظامی ناتو و آمریکا شناخته شده و قابل درک به شمار می رفت. یک فاجعه انسانی به جای پیروزی نظامی، بخش مکمل این سناریو بود. هدف، انهدام مرکز این پایتخت و در عین حال وارد آوردن تلفات زیاد بود.
اگر هدف، حفظ کنترل دولت گرجستان بر این منطقه بود، عملیات باید به شکل دیگری صورت می گرفت، یعنی با استفاده از نیروهای ویژه و اشغال ساختمان های کلیدی، شبکه های ارتباطی و نهادهای ایالتی، به جای مبادرت به بمباران همه جانبه به نواحی مسکونی، بیمارستان ها و حتی دانشگاه تسکین والی.
واکنش روسیه قابل پیش بینی بود. گرجستان توسط ناتو و آمریکا برای انجام این کار تشویق و حمایت شد. مقر هر دو یعنی آمریکا و ناتو در بروکسل به درستی می دانستند که در پی ضد حمله روسیه چه اتفاقی خواهد افتاد. پرسش این است که آیا این یک اقدام تحریک آمیز عامدانه به منظور آغاز واکنش نظامی روسیه و کشاندن مسکو به یک رویارویی نظامی گسترده با گرجستان (و نیروهای متحد) بود که به طور بالقوه می توانند یک جنگ تمام عیار را سبب شوند؟ گرجستان بعد از آمریکا و انگلیس سومین نیروی بزرگ ائتلاف در عراق با حدود 2000 نیرو است. طبق برخی گزارش ها، نیروهای گرجی حاضر در عراق اکنون برای مبارزه با نیروهای روسی توسط هواپیماهای آمریکا به وطن خود بازگردانده شده اند. این تصمیم آمریکا برای بازگرداندن نیروهای نظامی گرجستان بیانگر آن است که واشنگتن از تشدید نبرد و قرار دادن نیروهای گرجی به عنوان گوشت دم توپ در برابر نیروهای گسترده روسی، چندان ناراضی هم نیست.
دخالت آمریکا و اسرائیل در طراحی این بحران
در اواسط ماه جولای، نیروهای گرجی و آمریکایی رزمایشی مشترک را تحت عنوان «واکنش سریع» - که شامل 1200 نیروی آمریکایی و 800 نیروی گرجی بود - را برگزار کردند. بیانیه هایی که توسط وزارت دفاع گرجستان در 12 جولای منتشر شد، خاطر نشان می ساخت که نیروهای آمریکایی و گرجی برای مدت سه هفته در پایگاه نظامی وازیانی، نزدیک تفلیس مرکز این کشور، آموزش دیدند. این رزمایش که تقریباً یک هفته قبل از حمله هفتم آگوست به پایان رسید صراحتاً یک مانور تدارکاتی از یک عملیات نظامی بود که به احتمال زیاد با همکاری نزدیک پنتاگون طراحی شد. از ابتدا قرار نبود که جنگ در اوستیای جنوبی با پیروزی به پایان برسد و منجر به اعاده حاکمیت گرجستان بر اوستیای جنوبی گردد، بلکه هدف آن بی ثبات کردن منطقه و آغاز مواجهه ناتو – آمریکا با روسیه بود.
در 12 جولای، مقارن با آغاز مانور گرجستان و آمریکا، وزارت دفاع روسیه نیز مانور نظامی خود را در منطقه شمال قفقاز آغاز کرد. انکار، روش معمول هر دو یعنی تفلیس و مسکو این بود: این مانور نظامی هیچ ارتباطی با شرایط اوستیای جنوبی ندارد.
اجازه دهید دچار تصور غلط نشویم. این یک جنگ داخلی نیست. این حملات بخش مکمل جنگ وسیع تری در خاورمیانه و آسیای مرکزی و از جمله آمادگی جنگی ناتو- آمریکا – اسرائیل در رابطه با ایران است.
ادامه دارد ...
