جنگ های داخلی همواره برای ملت ها نگران کننده است، چرا که خاطرات دهشتناک و خانمانسوز درگیری های داخلی هنوز از اذهان زدوده نشده است. جهان اسلام با توجه به زمینه اختلافات قومی وطائفه ای ومذهبی همواره در معرض خطر نبردهای داخلی بوده وهست واین خطر خصوصا کشورهایی را که هنوز به ثبات سیاسی لازم دست نیافته اند، بیشتر تهدید می کند.
به طور طبیعی اختلافات ودرگیری های داخلی همواره بستر دخالت و نفوذ بیگانگان را فراهم می سازد و استعمار کهن با حربه "تفرقه بیندار و حکومت کن" سال ها به استثمار جهان سوم پرداخت. به نظر می آید در آغاز هزاره سوم این حربه دیرین از نظر استعمارگران فرانوین مخفی نمانده وایالات متحده تلاش دارد این سیاست را در کشورهایی چون عراق ولبنان بیازماید. اظهارات مسئولین سیاسی وامنیتی واشنگتن در باره جنگ داخلی حاکی از آن است که دولت آمریکا خود را برای برافروختن جنگ داخلی از مدت ها پیش آماده کرده است.
سازمان جاسوسی آمریکا CIA از مدت ها پیش نسبت به وقوع جنگ داخلی در عراق هشدار داده بود. اما جان نگروپونته وزیر اطلاعات دولت جرج بوش فراتر از این رفته وچندی پیش در کنگره آمریکا نسبت به جنگ فراگیر میان شیعه وسنی در جهان اسلام هشدار داد. نگروپونته در فعالیت های اطلاعاتی به ویژه در آمریکای لاتین ید طولایی دارد وبا وضعیت خاورمیانه وعراق نیز کاملا آشناست. قطعا سخن از وقوع جنگ داخلی در جهان اسلام حاکی از نوعی شجاعت سیاسی است، اما از سوی دیگر اصرار بر وقوع چنین جنگی ناظران سیاسی را دچار تردید کرده است.
آیا براستی آمریکا درگیری طائفه ای و فتنه جویی را در عراق و منطقه ساماندهی می کند؟ وآیا جنگ های داخلی منافع آمریکا را در خاورمیانه تامین خواهد کرد؟
اگر آمریکا برای ایجاد ثبات و امنیت و تحقق دمکراسی در عراق به این کشور لشکرکشی کرده باشد، پاسخ پرسش مزبور منفی خواهد بود. اما نگاهی به سیاست وعملکرد دولت بوش در سه سال گذشته نشان می دهد واشنگتن به عراق جدید وثبات ودمکراسی در آن چندان وقعی نمی نهد. آن چه از نظر نومحافظه کاران کاخ سفید مهم است عبارت است از حضور نظامی ونفوذ سیاسی در منطقه.
برخی نیز معتقدند آمریکا از عراق باثبات ودمکراتیک (البته با معیارهای غربی) استقبال می کند، اما آن چه در صحنه واقع می گذرد بر خلاف پیش بینی واشنگتن است، لذا تیم جرج بوش برای جبران ناکامی های خود در عراق و پاسخ به افکار عمومی جهان ترجیح می دهند به جریان فتنه وترور در عراق دامن زنند و ضمن توجیه ادامه حضور خود در عراق، با نوعی فرافکنی اوضاع پریشان عراق را به بافت طائفه ای ونیز دخالت های کشورهای همسایه نسبت دهند.
این سیاست هر چند به تعبیر برخی ناظران نوعی "ریسک امنیتی" محسوب می شود، اما حداقل آن است که نیروهای آمریکایی تا مدتی از تعقیب ومبارزه با عناصر ابومصعب زرقاوی در عراق آسوده خواهند بود وچنین ماموریتی را عناصر شیعی(مثلا سازمان بدر) به انجام می رسانند. در واقع آمریکا با برافروختن جنگ طائفه ای خود را از معرکه عراق دور نگاه داشته و میزان تلفات خود را تا حد زیادی کاهش داده است. آن چه این انگاره را تایید می کند آن است که آمریکا اصولگرایان اسلامی اعم از شیعه وسنی را برنمی تابد، لذا بهترین راه آن است که این دو فرقه را وارد نبردی فرسایشی نماید.
اشتباه امثال بن لادن وابومصعب زرقاوی آن است که علیرغم شعارهای ضد امریکایی، خود را وارد معرکه ای کرده اند که برنده نهایی آن آمریکاست، نه جریان سلفی و تکفیری! البته این نگاه خوش بینانه است. نگاه بدبینانه آن است که بگوییم سران "القاعده" و"توحید وجهاد" عوامل وابسته آمریکا هستند وجنگ طائفه ای وفتنه جویی را در جهان اسلام به نمایندگی از اربابان خود سازماندهی کرده اند!
با این حال علیرغم استمرار جریان ترور وفتنه در عراق و خصوصا حادثه هدفمند تعدی به حرمین شریفین در سامرا، عراق هنوز شکیب خود را از دست نداده است و فتنه طائفه ای نتوانسته است ساختار موزاییکی این سرزمین در هم شکسته و شیعه و سنی را به معرکه جنگ فراگیر سوق دهد.
در واقع هوشیاری نخبگان وخویشتن داری ملت عراق نقشه های اشغالگران را در آستانه گذار به مرحله دائمی نقش برآب کرد. قطعا جهان اسلام نیز به عراق تأسی کرده وهرگز به ورطه نبرد طائفه ای ومذهبی ـ آن گونه که جان نگروپونته پیش بینی کرده ـ درنخواهد افتاد.
