پنجشنبه ۴ اردیبهشت ۱۳۹۳
بر خط: 1894
Bashgah.net باشگاه اندیشه

بــاشگاه مـــن

425 بازدید
روایت حضور تاریخی حضرت معصومه(س) در ایران

پس از ورود امام رضا(ع) به ایران، امامزادگان بسیاری وارد کشور شدند که از مهم ترین این امامزادگان خواهر بزرگوار آن حضرت، حضرت فاطمه معصومه(س) هستند که به منظور ملاقات برادر از مدینه راهی ایران شدند اما هنگامی که به شهر ساوه رسیدند، بیمار شدند و به شهر قم و به میان شیعیان اشعری رفتند.
بیماری حضرت ۱۷ روز طول کشید و حضرت معصومه(س) بدون این که برادر بزرگوارشان حضرت رضا(ع) را ملاقات کنند، در دهم ربیع الثانی سال ۲۰۱ (ه.ق) در شهر قم دار فانی را وداع گفتند. شیعیان اشعری مرقد باشکوهی برای آن حضرت بنا کردند که پس از قرن ها همچنان دوستداران و شیفتگان آن حضرت برگرد این حرم باشکوه جمع می شوند.
حجت الاسلام محمدهادی یوسفی غروی از مورخان تاریخ اسلام و مدرس حوزه علمیه قم در گفت وگو با خراسان به روایت نحوه ورود حضرت معصومه(س) به ایران و همچنین بیان جایگاه معنوی برجسته ایشان پرداخت.

قصیده ای در مدح حضرت رضا(ع)
حجت الاسلام یوسفی غروی نویسنده کتاب «موسوعة التاریخ الاسلامی» به زمینه ها و مقدمات ورود حضرت معصومه(س) به ایران اشاره کرد و گفت: پس از ورود امام رضا(ع) به ایران و در مجلس جشنی که مامون برای ولایت عهدی آن حضرت برپا کرده بود، دعبل خزاعی قصیده ای در مدح آن حضرت سرود که این قصیده در میان شیعیان مشهور است.
وی درباره شخصیت دعبل خزاعی و علت سرودن قصیده در مدح امام رضا(ع) اظهار کرد: دعبل خزاعی شاعر مشهوری از قبیله بنی خزاعه بود که این قبیله قبل از اسلام با بنی هاشم ارتباطات نزدیکی داشته و هم پیمان بودند.
بعد از اسلام و پیش از فتح مکه خزاعه با پیامبر اکرم(ص) تجدید پیمان کرد. در جریان درگیری که بین خزاعه و قبیله بنی بکر رخ داد و مکیان بنی بکر را علیه خزاعه مجهز کردند، خزاعی ها طبق پیمانی که با رسول ا...(ص) داشتند، از پیامبر طلب یاری کردند و آن حضرت به استناد نقض پیمان حدیبیه از سوی قریش توانستند فاتحانه وارد مکه شوند و خزاعه نیز به عنوان هم پیمان بنی هاشم وارد این شهر شدند.

دوستداران اهل بیت(ع) در میان بنی خزاعه
وی ادامه داد: وقتی قیام بنی العباس روی داد، خزاعه از جمله قبایلی بود که عباسیان به طور گسترده از آن ها در امور مختلف بهره می بردند. از میان قبیله خزاعه عده ای طرفدار و دوستدار اهل بیت(ع) ازجمله امام رضا(ع) بودند که از جمله این افراد دعبل خزاعی شاعر مشهور است که وی در جشن ولایت عهدی حضرت رضا(ع) در مدح آن حضرت قصیده ای گفت که این قصیده بسیار مشهور است.

حضور شیعیان اشعری درشهر قم
این مدرس تاریخ اسلام به نحوه حضور قبیله اشعری به عنوان قبیله ای شیعه در شهر قم اشاره کرد و افزود: قبیله اشعری که یمنی الاصل بود و در کوفه عراق ساکن شده بود حدود سال ۸۰(ه.ق) در جریان قیامی که علیه حجاج بن یوسف ثقفی به عنوان والی عراق انجام داد، شکست خورد و از عراق فرار کرد لذا به سوی ایران آمد و در شهر قم ساکن شد.
قصیده مشهور دعبل در مدح حضرت رضا(ع) در میان اشعری ها انعکاس یافت و آن ها بسیار به دعبل علاقه مند شدند.
حضرت معصومه(س) همراه کاروان حج اشعری ها راهی ایران شدند.
یوسفی غروی به ورود حضرت معصومه(س) به ایران اشاره کرد و یادآور شد: اشعری های قم که دوستدار و شیعه اهل بیت(ع) بودند، در سال ۲۰۱ (ه.ق) به حج مشرف شدند و پس از انجام مناسک در مکه برای زیارت حرم پیامبر اکرم(ص) راهی شهر مدینه شدند. در این شهر حضرت معصومه(س) با توجه به شناختی که از اشعریان داشتند و از ارادت آن ها به اهل بیت(ع) مطلع بودند، تصمیم گرفتند با کاروان حج اشعری ها راهی ایران شوند تا برادرشان حضرت رضا(ع) را در ایران ملاقات کنند.

بیماری در ساوه
وی به بیماری حضرت فاطمه معصومه(س) در سفر به ایران اشاره کرد و افزود: حضرت معصومه(س) وارد ایران شدند و وقتی به شهر ساوه رسیدند، بیمار شدند. چون از قبل شیعیان اشعری را می شناختند و از ارادت آن ها به اهل بیت(ع) مطلع بودند، سوال کردند که از ساوه تا قم چقدر راه مانده است که به آن حضرت (س) پاسخ داده شد ۱۰فرسخ (۵۵ کیلومتر) مانده است. لذا حضرت (س) راهی قم شدند.

اوضاع شهر قم قبل از ورود حضرت معصومه (س)
یوسفی غروی به شرایط و اوضاع قم قبل از ورود حضرت معصومه (س) اشاره و اظهار کرد: چند روز پیش از حضور آن حضرت (س) در قم، در مسجد جامع این شهر که هنوز هم باقی است، دعبل خزاعی قصیده مشهور خود را خوانده بود. (دعبل در حال عبور از ایران بود که شیعیان قم متوجه شدند و از او دعوت کردند که قصیده مشهورش را در مسجد جامع این شهر قرائت کند) قرائت این قصیده باعث شده بود در میان شیعیان اشعری شور و حال خاصی نسبت به امام رضا(ع) و اهل بیت (ع) حاکم و شأن و جایگاه اهل بیت (ع) بیشتر شناخته شود.
با این سابقه ذهنی وقتی خبر ورود حضرت معصومه (س) به اطلاع اشعریان قم رسید آن ها به استقبال آن حضرت رفتند و از ایشان خواستند که به خانه یکی از آن ها بروند که پیرمردی اشعری به نام موسی بن خزرج بن سعد اشعری از حضرت خواستند که در منزل ایشان فرود آیند... آن حضرت در منزل آن فرد فرود آمدند که مقام نزول آن حضرت (س) به عنوان یک جایگاه تاریخی مذهبی هنوز هم در قم باقی است.

حضور ۱۷روزه حضرت معصومه (س) در قم و ارتحال آن حضرت
مدرس حوزه علمیه قم با بیان این که حضرت معصومه (س) ایام بیماری خود را در منزل اشعری گذراندند و پس از حدود ۱۷روز سرانجام دار فانی را وداع گفتند اظهار داشت: اشعریان پیکر مطهر حضرت معصومه (س) را غسل دادند و به مقبره بابلان واقع در کنار رود قم که باغی پر از درختان انار و انجیر بود بردند و به خاک سپردند.
درگذشت آن حضرت دهم ربیع الثانی سال ۲۰۱ (ه.ق) یعنی یک سال بعد از ورود امام رضا(ع) به ایران و یک سال قبل از شهادت حضرت رضا(ع) رخ داد.

جایگاه معنوی ویژه حضرت معصومه (س) در کلام اهل بیت (ع)
این مورخ تاریخ اسلام به جایگاه معنوی ویژه حضرت معصومه (س) در میان فرزندان امام موسی کاظم (ع) اشاره کرد و با تاکید بر مقام والای معنوی آن حضرت (س) گفت: حضرت معصومه (س) خواهر تنی امام رضا(ع) است؛ یعنی هر دو بزرگوار از یک مادر هستند. علاوه بر آن ایشان به عنوان یک امامزاده درمیان دیگر فرزندان امام موسی کاظم (ع) از جایگاه بسیار والایی برخوردارند؛ همان طور که در میان فرزندان پیامبر (ص) و حضرت خدیجه (س)، حضرت فاطمه (س) از جایگاه والایی برخوردار بودند.
وی افزود: درباره هیچ یک از فرزندان امام هفتم (ع) - به جز امام رضا(ع)- امتیازات و نکات برجسته ای که درباره حضرت معصومه (س) گفته شده، بیان نشده است. ما شیعیان از روایات ائمه (ع) به این امتیازات پی می بریم.
به عنوان نمونه امام صادق(ع) درباره مقام حضرت معصومه (س) در روایتی خطاب به مردم قم می فرمایند: در میان شما قمیان، پاره ای از تن ما (اهل بیت) دفن خواهد شد.


تاریخ انتشار در سایت: ۱۳ اسفند ۱۳۹۰
منبع: / روزنامه / خراسان ۱۳۹۰/۱۲/۱۳
نقش ها
گفت و گو شونده : یوسف غروی
نویسنده : رضوانی نیا
عناوین
رسته: 0